3 Тәжірибелік жұмыс


№3 Тәжірибелік жұмыс
Қозғалтқыштардың айналу жиілігін реттеу әдістерін оқып үйрену
1.Тұрақты ток қозғалтқыштарының айналу жиілігін реттеу. Паралелль қоздырғышты қозғалтқыш жылдамдығын реттеу – көбінесе қоздырғыш ток көзін өзгерту арқылы іске асырылады. Мұның өзі үнемді әрі қарапайым түрде реттеуге мүмкіндік береді, оның қатынас шамасы 1:1,5; реттеу процесінде қозғалтқыштың айналу моментін M= СмФ егер Ф=const болса, ол токка I пропорционал болады, ал ток төмендегідей акықталады:
I=U-ErяЯкорьлық кедергінің мәні rя аз болған жғдайда, якорь тізбегіндегі кернеудің төмендеуі көп болмайды. Сондықтан U және rя –тұрақты мәндерінде ЭҚК азайып, якорьдағы ток артуы мүмкін. Осылайша, егер тұрақты жүктеме мен айналу моментіндегі токты, мысалы 5 %-ға азайса, Ф магнит ағыны мен Е ЭҚК азаяды. Бұл яқорь тогының шамасының мен айналу моменті өсуіне әкеп соғады, ал артық момент якорьдың айналу санының артуына әеп соғады. Алайда, якорь жылдадығы артқан сайын, ЭҚК тағы өсе бастайды, сонда якорьдағы ток, айнлау моменті M=CMФIЯ шамасында болғандағы, бастапқы мәнге дейін төмендейді. Майн=МТ теңдігі орындалғанда бастапқы мәннен жоғары, жаңа тұрақты айналу айналу жиілігі орнайды.
Айналу жиілігінің өзгертудің осы тәсілінде реастаттағы (шығын қуаты Pрет=IВ2rВ) энергия шығыны өте аз болады, себебі IH (бұл әдісте айналу жиілігі тек номиналды шамадан өсу бағыттында ғана өзгереді) тек 2-5% арасында өзгерді. Егер қозғалтқыш білігіндегі тұрақты жүктемеде, якорь орамына қосымша rД кедергісін қосса, онда якорьдағы ток пен айналу моменті төмендейді. Қарсыласу моменті көп болатындықтан, айналу жиілігі төмендейді.Алайда, айналу жиілігі төмендейтіндіктен, якорь тогының ЭҚК-і айналу моменті арта бастайды, сонда айналу жылдамдығының төмендеуі тоқтайды. Қозғалтқыш төмендеген, бірақ тұрақты айналу жылдамдығында жұмыс істей бастайды. Реттеудің бұл түрінде реастат қарсыласуының энергия шығыны көп болатындықтан, экономикалық тиімсіз болып табылады.
Асинхронды электр қозғалтқышының айналу жиілігін реттеу.
Айналу жиілігін ротор орамындағы реастат көмегімен реттеу – реастаттағы үлкен энеригя шығынына әкеп соғады. Бұны тек сақиналары бар қозғалтқышта ғана жасауға болады.
1-суретте қозғалтқыш пен оның энергетикалық диаграммасында ағын Р1 желі қуатынан келетіні көрсетілген. Айналмалы магнит өрісі роторға Рэм=Р1-Рст=Мω1 тең болатын электрмагнитті қуатты береді, мұндағы Рст – статордағы шығын, ω1- синхронды бұрыштық жылдамдығы (ω1=πn1/30)
2750185-13716000Біліктегі қуат Р2=Рэм-Ррот=Мω2, мұндағы Ррот- ротор орамдарындағы шығын. Егер қозғалтқыштың ротор тізбегінде M = const кезінде реостатты қосса, онда біліктегі қуат Р2'=Рэм-(Ррот+Р)=Мω'2, мұндағы, Р – реостаттағы шығын қуаты. Бұдан ω'2<ω1шығатынын байқаймыз, және айналу жиілігінің төмендеу пайызы – реостаттағы шығынға тең, бұл, өз кезегінде, экономикалық тиіміз болып келеді.
Қысқа тұйықталған қозғалтқыштарда айналу жиілігін өзгерту f ток жиілігі немесе полюстер жұбын өзгерту арқылы жүзеге асады, себебі:
n1=f160pf1 жиілін өзгерту арқылы айналу жиілін өзгерту арнайы қондырғылардың көмегімен жүзеге асатындықтан, оны сирек қолданады. Полюстер жұп саны өзгерту арқылы реттеу, арнайы көп жылдамдықты (екі-, үш-, төртжылдамдықты) қозғалтқыштар етіп орындалады. Олардың стастор орамдары фазалары бойынша тең екі бөліктен тұрады, және олар тізбектей және параллель жалғана аладаы. Токты түрлі әдіспен статорға жіберу, магнит полюстер санын өзгертеді. Реттеу – сатылы түрде жүзеге асады (3000...1500
және 1000...500). Мұндай сұлбалар түрлі станоктардың жетегінде, беріліс қорабын қарапайым орындау үшін қолданады.
Қорек көзінің жұмыс режимін өзгерту арқылы реттеу.
Қорек көзі генератор ретінде де (кернеу ЭҚК-тен төмен, ток пен ЭҚК бағыттас), электр энергиясын тұтынушы ретінде де (ЭҚК кернеуден төмен, ток пен ЭҚК қарама-қарсы бағытта) жұмыс ісей алады. Екі қорек көзімен жұмыс істейтін тізбекті қарастырайық (2-сурет). Егер, ЭҚК Е1 ≠ 0 және Е=0, және керісінше (ЭҚК Е1 ≠ 0 және Е=0) деп алайық. Бірінші жағдайда ток тізбектегі ток Е1 ЭҚК-пен бағытымен сәйкес келетін болса,
I1=E1r01+r02+r,Екінші жағдайда ток тізбектегі ток Е2 ЭҚК-пен бағытымен сәйкес келетін болса,
I2=E2r01+r02+r,болады. ЭҰК-тің бір кезде әсер етсе, яғни Е1 ≠ 0 және Е2 ≠ 0, онда тізбектегі ток косылған күйде болады (қосарлану әдісі),

I =I1+I2=E1+E2r01+r02+rТізбек ішіндегі Е1 және Е2 ЭҚК-тері бағыттас болғанда, I1 және I2 токтары да бағыттас болады. Ал егер тізбек ішіндегі Е1 және Е2 ЭҚК-тері қарма-қарсы бағытта болғанда, I1 және I2 токтары токтардың айырмашылығына тең болады
I =I1-I2=E1-E2r01+r02+r,яғни ол тек Е1 ≠ Е2 болғанда, ал ток бағыты ЭҚК-нің үлкен мәнімен бағыттас болғанда ғана байқалады.

Приложенные файлы

  • docx 18048601
    Размер файла: 107 kB Загрузок: 0

Добавить комментарий